تحقق دولت الكترونيك مستلزم ساماندهي زبان فارسي در محيط مجازي است

موبنا- مسئول كارگروه خط و زبان فارسي دبيرخانه شوراي عالي اطلاع‌رساني گفت: در صورتي كه وضعيت زبان فارسي در محيط رايانه به ساماندهي مناسب نرسد، تحقق دولت الكترونيك دركشور ما امري بعيد به نظر مي‌رسد.

 مهدي محسني، در گفت‌وگو با خبرنگار سازمان خبري موبنا با بيان اينكه در زمينه زبان فارسي در محيط رايانه‌اي در حوزه‌هاي نمايش، ذخيره‌سازي و بازيابي با مشكلات اساسي مواجه هستيم، اظهار داشت: هر محيط ارتباطي نياز به زباني براي تعامل دارد. تا زماني كه مشكلات زبان فارسي در محيط مجازي در حوزه نمايش، ذخيره‌سازي و بازيابي حل نشود، نمي‌توان از زبان فارسي به عنوان زبان رابط بين دولت الكترونيك و مردم استفاده كرد، بنابراين براي تحقق دولت الكترونيك نياز است اين مسائل به سامان‌دهي مناسبي برسند.

وي با اشاره به اينكه در فضاي مجازي، زبان فارسي بايد در كنار ساير زبان‌ها حضور فعالي داشته باشد، خاطر نشان كرد: در صورتي كه اين امكان فراهم نشود، زبان فارسي رسالت تاريخي خود را در توليد، انتقال علوم و معارف بشري از دست خواهد داد.

به گفته وي با توجه به اينكه زبان امري است حاكميتي و ملي و نه سليقه‌اي، بايد حاكميت مستقيما به آن وارد شود و برنامه‌ريزي آن را بر عهده گيرد در غير اين صورت ابتكار زبان فارسي در محيط رايانه‌اي به دست بيگانگان مي‌افتد.

به گزارش موبنا به تازگي بيانيه كارگروه خط و زبان فارسي در محيط رايانه‌اي تحت عنوان چشم‌انداز كاربري خط و زبان فارسي در محيط رايانه اين منتشر شده است.

در اين چشم‌انداز با اشاره به اهميت جضور زبان فارسي در جامعه جهاني چند زبانه چنين آمده است: " واقعيت اين است كه قبل از آنكه كشورهاي درحال توسعه براي ساماندهي زبان خود در فضاي مجازي كاري كنند، كشورهاي توسعه يافته براي  برآوردن اغراض اقتصادي، سياسي و امنيتي  خود  دست به كار شده‌اند و امكان حضور ساير زبان‌ها  را در بعضي از نرم‌افزارهاي كاربردي و مرورگرهاي اينترنتي و توليد  دادگان‌هاي زباني فراهم كرده اند.  اكنون اگر صاحبان فارسي زبان علوم وفنون و ابتكار برنامه‌ريزي زبان فارسي در محيط رايانه را خود به عهده نگيرند، نه تنها سرنوشت بخش اعظم تاريخ، فرهنگ، ادبيات ايران  به دست بيگانگان  سپرده  خواهد شد، بلكه دانشمندان، دانشگاهيان و اعضاي فرهنگستان‌ها نيز تا حد نيروهاي ابزاري براي برنامه ريزان فناوري‌هاي نوين نزول خواهند كرد."

چشم‌انداز كاربري خط و زبان فارسي در محيط رايانه‌اي با ذكر مقوله‌هاي طرح جامع توسعه كاربري خط و زبان فارسي در محيط رايانه‌اي  مهمترين چالش در حضور زبان فارسي در محيط رايانه اي در دو حوزه زبان شناسي و علوم رايانه است.

 اين چشم‌انداز مي‌افزايد: "حضور فعال زبان در محيط رايانه‌اي از طريق شناخت زبان و حفظ هنجارها ممكن مي‌شود و حفظ هنجارها به‌وسيله بيان منابع  و ايجاد  ابزارهايي ميسر  خواهد شد كه توان پردازش رايانه‌اي را در قالب‌هاي زباني فراهم كنند.

بر اساس  همين گزارش كارگروه خط و زبان فارسي در محيط رايانه‌اي با هدف توسعه كاربري خط و زبان فارسي در محيط رايانه‌اي در سال 1382 تشكيل شد. توسعه كاربري خط و زبان فارسي در محيط رايانه‌اي يك نگرش زيرساختي و توسعه‌اي است. هدف اين برنامه صرفاً كاربري نماد و نشانه‌هاي فارسي در محيط رايانه‌اي نيست؛ اگرچه به طور طبيعي اين اتفاق نيز خواهد افتاد. هدف اصلي در توسعه كاربري خط و زبان فارسي اين است كه از ابزارهاي زبان فارسي به عنوان عامل بهبود دهنده كليه فرايندهاي مرتبط با اطلاعات استفاده شود تا موجب ارتقا، بهينه‌سازي و بازآفريني محيط و فضاي جديدي شود؛ محيطي كه بستر فعاليت‌هاي پردازشي، ذخيره‌سازي و بازيابي اطلاعات زباني و متني به زبان فارسي است.

كارگروه خط و زبان فارسي در ابتداي امر، به منظور شناخت ابعاد حضور فعال زبان فارسي در محيط رايانه‌اي، جلسات متعددي با حضور افراد مختلف از حوزه‌هاي كاربردي مرتبط تشكيل داد تا درباره مسائل و چالش‌هاي حضور زبان فارسي در محيط رايانه‌اي بحث شود.

نتيجه اين جلسات كه عبارت بود از  تجزيه و تحليل مسائل، دسته‌بندي آن‌ها تحت عنوانهاي مشخص و تشخيص ارتباط منطقي آنها در بيانيه كارگروه خط و زبان فارسي تحت عنوان چشم‌انداز كاربري خط و زبان فارسي در محيط رايانه‌اي آورده شده است.

از اقدامات مهم كارگروه، تشكيل گروه زيرساخت در سال 1387 بود كه جلسات آن با حضور بعضي از اعضاي فرهنگستان زبان و ادب فارسي تشكيل شد و در نهايت گروه به اين نتيجه رسيد كه بايد سازمان مشخصي براي پرداختن به چالش حضور فعال زبان فارسي در محيط رايانه‌اي (مقولات مطرح در بيانيه كارگروه) تشكيل شود.

هسته مركزي كارگروه، شوراي فني است. اعضاء اين شورا از افرادي تشكيل شده است كه در زمينه‌هاي مرتبط با زبان فارسي و فناوري اطلاعات به صورتي نسبتاً مدون كار كرده‌اند. تعيين مسير فعاليت‌هاي دبيرخانه شوراي عالي اطلاع‌رساني، بررسي طرحهاي پيشنهادي و نظارت بر روند انجام پروژه‌ها از وظايف اين شوراي فني است.